Διαμόρφωση HTML/JavaScript

Thursday, May 2, 2013

Διαστάσεις Προσωπικότητας


Διαστάσεις Προσωπικότητας


Εξωστρέφεια

Ταση να ευχαριστούμε τους άλλους)

ευσυνειδησία

Νευρωτισμός

ανοιχτότητα στις νέες εμπειρίες
 

Είναι σημαντικό να αγνοήσουμε τους θετικούς και αρνητικούς συνειρμούς που αυτές οι λέξεις έχουν στην καθημερινή γλώσσα. Για παράδειγμα το να είναι κανείς ευχάριστος είναι προφανώς ένα πλεονέκτημα στο να επιτύχει και να διατηρήσει τη δημοφιλία του. Οι ευχάριστοι άνθρωποι είναι περισσότερο αγαπητοί από τους δυσάρεστους. Από την άλλη πλευρά το να είναι κανείς ευχάριστος δεν είναι χρήσιμο σε καταστάσεις που απαιτούν σκληρότητα και απόλυτα αντικειμενικές αποφάσεις. Η δυσάρεστοι χαρακτήρες μπορούν να κάνουν καταπληκτικούς επιστήμονες, Κριτικούς τέχνης η στρατιωτικούς. είναι σημαντικό να κατανοήσουμε πως κανένα από τα πέντε χαρακτηριστικά από μόνο του δεν είναι αρνητικό γνώρισμα είναι απλά γνωρίσματα όπου τα άτομα επιδεικνύουν σε ένα μεγαλύτερο η μικρότερο βαθμό.

Κάθε ένα από τα πέντε γνωρίσματα της προσωπικότητας περιγράφει αναφορικά με άλλους ανθρώπους την συχνότητα η την ένταση των αισθημάτων των σκέψεων και της συμπεριφοράς ενός ατόμου καθένας από μας Κατέχει όλα αυτά τα 5 γνωρίσματα σε μεγαλύτερο η μικρότερο βαθμό. Για παράδειγμα δύο άτομα μπορούν να περιγραφούν ως ευχάριστα. οι ευχάριστοι χαρακτήρες αρέσκονται να συμφωνούν με τους άλλους, αλλά υπάρχει σημαντική απόκλιση στο βαθμό που με τον οποίο συμμορφώνονται. με άλλα λόγια και τα πέντε γνωρίσματα προσωπικότητας παρουσιάζουν ένα συνεχές και δεν είναι οι ιδιότητες που ένα άτομο επιδεικνύει η όχι.

Εξωστρέφεια

Η εξωστρέφεια χαρακτηρίζεται από μία προφανής δέσμευση προς τον εξωτερικό κόσμο τα εξωστρεφή άτομα απολαμβάνουν να είναι με ανθρώπους, είναι γεμάτοι ενέργεια και πολύ συχνά βιώνουν θετικά συναισθήματα. Έχουν την τάση να είναι ενθουσιώδεις να κατευθύνονται προς τη δράση είναι άτομα που πολύ πιθανόν να λένε ναι και πάμε! σε κάθε ευκαιρία ενθουσιασμού. μέσα σε μια ομάδα τους αρέσει να μιλάνε, να αξιολογούν τους εαυτούς τους και να έλκουν την προσοχή των άλλων απέναντί τους.

Οι εσωστρεφείς αντιθέτως στερούνται της ενέργειάς του ενθουσιασμού και του επιπέδου δραστηριότητα στον εξωστρεφών ατόμων. Έχουν την τάση να παραμένουν σιωπηλοί, εύθραυστοι Και να αποδεσμεύονται από κάθε μορφής κοινωνικότητα. Η έλλειψη τους σε κοινωνική εμπλοκή δεν θα πρέπει να ερμηνευθεί ως ντροπαλότητα η κατάθλιψη. Οι εσωστρεφείς απλά χρειάζονται λιγότερα ερεθίσματα απ ότι οι εξωστρεφείς και προτιμούν να είναι μόνοι. η ανεξαρτησία των εσωστρεφών μερικές φορές εκλαμβάνεται λάθος ως μη φιλικότητα η αλαζονεία. Στην πραγματικότητα ένας εσωστρεφής που σημειώνει υψηλή βαθμολογία στην ευχαρίστηση την διάσταση της ευχαρίστησης, της φιλικότητας δεν θα αναζητήσει άλλους αλλά σιωπηλά θα γίνει ευχάριστος κάθε φορά που τον προσεγγίζουν οι άλλοι.

Τερπνότητα (Τάση να ευχαριστούμε τους άλλους)

η τερπνότητα αντανακλά ατομικές διαφορές στη έγνοια αναφορικά με τη συνεργασία και την κοινωνική αρμονία. τα άτομα με υψηλό βαθμό τερπνότητας προσδίδουν αξία στο να συμμορφώνονται με τους άλλους, κατά συνέπεια είναι πάντα συναινετικοί, φιλικοί γενναιόδωροι, έτοιμοι να βοηθήσουν αλλά και να συμβιβαστούν να συμβιβάσουν τα ενδιαφέροντά τους με αυτά των άλλων. Η τερπνότητα αυτών των ατόμων διαθέτει μια αισιόδοξη θέαση της ανθρώπινης φύσης. Πιστεύουν πως βασικά οι άλλοι άνθρωποι είναι έντιμοι και αξιόπιστοι.


Οι δυσάρεστοι (
Disagreeable ) χαρακτήρες τοποθετούν το ενδιαφέρον για τον εαυτό τους παρά πάνω από το να συμβιβάζονται με τους άλλους. Γενικώς δεν νοιάζονται για την ευημερία των άλλων και κατά συνέπεια είναι πολύ απίθανο να κινηθούν προς το μέρος των άλλων ανθρώπων. Μερικές φορές ο σκεπτικισμός τους για τους άλλους τους κάνει να είναι καχύποπτοι, μη φιλικοί και χωρίς διάθεση συνεργασίας.

Η Συναινετικότητα είναι προφανώς πλεονέκτημα για την επίτευξη και την διατήρηση δημοφιλίας. Οι ευχάριστοι χαρακτήρες γίνονται περισσότερο αρεστοί απ ότι οι δυσάρεστοι. Από την άλλη πλευρά το να είναι κανείς ευχάριστος δεν είναι χρήσιμο σε καταστάσεις που απαιτούν σκληρότητα και απόλυτα αντικειμενικές αποφάσεις. Οι δυσάρεστοι χαρακτήρες μπορούν να κάνουν καταπληκτικούς επιστήμονες. Κριτικούς τέχνης η στρατιωτικούς.

ευσυνειδησία-
Conscientiousness

Η ευσυνειδησία αναφέρεται στον τρόπο με τον οποίον ελέγχουμε κανονίζουμε και κατευθύνουμε τις παρορμήσεις μας. (
impulses)
Οι παρορμήσεις δεν είναι απαραίτητα κακές. Μερικές φορές οι χρονικοί περιορισμοί μπορούν να απαιτούν για άμεση αντίδραση και το να αντιδράσουμε με βάση την κυρίαρχη παρόρμηση μπορεί να είναι μια αποτελεσματική απόκριση, επίσης και σε χρονικά διαστήματα εκτός της εργασίας η όταν διασκεδάζουμε το να ενεργούμε αυθόρμητα και παρορμητικά μπορεί να είναι πολύ διασκεδαστικό.

Ωστόσο πολλές φορές το να δρούμε με βάση τις παρορμήσεις μας μπορεί να μας οδηγήσει σε μπελάδες με πολλούς τρόπους: μερικές παρορμήσεις είναι αντικοινωνικές. Οι αντικοινωνικές πράξεις που αφήνονται χωρίς έλεγχο όχι μόνο μπορούν να βλάψουν άλλα μέλη της κοινωνίας αλλά και τον ίδιο τον δράστη αυτών των αντικοινωνικών πράξεων. Ένα άλλο πρόβλημα με τις παρορμητικές πράξεις είναι πως πολύ συχνά δημιουργούν άμεση Εφορία και ανταμοιβή αλλά ανεπιθύμητες μακροχρόνιες συνέπειες. Παραδείγματα τέτοιων συμπεριφορών αποτελούν η υπερβολική διασκέδαση που μπορούν να οδηγήσουν στο να απολυθείς από την εργασία σου,να εκσφενδονίσεις μια προσβολή που προκαλέσει την διάλυση μιας σημαντικής σχέσης, ή να καταναλώνεις ναρκωτικά που προκαλούν ευχαρίστηση αλλά τελικά καταστρέφουν την υγεία. Η παρορμητική συμπεριφορά ακόμη και αν δεν είναι σοβαρά καταστροφική μειώνει την αποτελεσματικότητα ενός ατόμου με πολλούς και διάφορους τρόπους. Το να δρούμε παρορμητικά μας αποτρέπει από το να συγκρίνουμε εναλλακτικούς δρόμους δράσης κάποιοι από τους οποίους θα ήταν πιο σώφρονες απ ότι η παρορμητική επιλογή. Η παρορμητικότητα επίσης επιβραδύνει τους ανθρώπους κατά τη διάρκεια πρωτοβουλιών που απαιτούν οργάνωση και συνέπεια βήμα υλοποίησης. Επομένως η επίτευξη, τα επιτεύγματα ενός παρορμητικού ατόμου είναι συνήθως, λίγα ελλιπή και ασυνεπή.

Η επιτομή της νοημοσύνης που δυνητικά ξεχωρίζει τα ανθρώπινα όντα από άλλες πιο πρωτόγονες μορφές ζωής είναι η ικανότητα να σκέφτονται για το μέλλον, τις μελλοντικές συνέπειες πριν δράσουν με βάση μια παρόρμηση. Η νοήμων δραστηριότητα και η επίτευξη μακροπρόθεσμων στόχων, η οργάνωση και ο σχεδιασμός αυτών των στόχων και η επιμονή κάποιων απέναντι στους στόχους που θέτουν και απέναντι στις βραχυχρόνιες παρορμήσεις συνιστούν την επιτομή της ευφυΐας. Η ιδέα πως η νοημοσύνη περιλαμβάνει τον έλεγχο των παρορμήσεων πολύ ωραία βρίσκει ως επιτομή τον όρο σωφροσύνη, έναν εναλλακτικό όρο για την ίδια διάσταση της προσωπικότητας στην οποία αναφερόμαστε. σωφροσύνη σημαίνει κανείς να είναι σοφός και συνεπώς κατά συνέπεια τα άτομα που συγκεντρώνουν υψηλή βαθμολογία στη σωφροσύνη εκλαμβάνονται κατά συνέπεια από τους άλλους ως νοήμονα.

Τα οφέλη της σωφροσύνης είναι προφανείς: Τα ευσυνείδητα άτομα αποφεύγουν προβλήματα και επιτυγχάνουν υψηλούς στόχους μέσω του εμπρόθετου σχεδιασμού και της επιμονής, εκλαμβάνονται θετικά από τους άλλους ως ευφυές και αξιόπιστοι. Οι αρνητικές συνέπειες είναι ότι μπορεί να είναι ψυχαναγκαστικά τελειομανείς και εργασιομανείς. Επιπλέον τα ακραία ευσυνείδητα άτομα γίνονται αντιληπτά πολλές φορές από τους άλλους ως βαρετά, τα μη ευσυνείδητα άτομα μπορεί να γίνουν αντικείμενο κριτικής για την αναξιοπιστία τους την έλλειψη φιλοδοξίας και την αποτυχία να μπαίνουν μέσα σε πλαίσια, αλλά θα βιώνουν πολλές βραχυχρόνιες χάρες και ποτέ δε θα τους αποκαλέσουν βαρετούς.

Νευρωτισμός -
Neuroticism


Ο Φρόιντ χρησιμοποίησε αρχικά τον όρο νεύρωση για να περιγράψει μια κατάθεση που χαρακτηρίζεται από Ψυχικό άγχος συναισθηματικό πόνο και μια ανικανότητα να αντιμετωπίσει κανείς αποτελεσματικά τις φυσιολογικές απαιτήσεις της ζωής. Έκανε την πρόταση πως ο καθένας επιδεικνύει κάποια συμπτώματα νεύρωσης και σε αυτό που διαφέρουμε είναι στο βαθμό που υποφέρουμε και τα ορισμένα συμπτώματα δυσθυμίας. Σήμερα ο νευρωτισμός αναφέρεται σε μία τάση των ατόμων να βιώνουν αποκλειστικά αρνητικά συναισθήματα. Όσοι σημειώνουν υψηλή βαθμολογία στον νευρωτισμό, μπορεί να βιώνουν πρωτογενώς ένα ορισμένο αρνητικό συναίσθημα όπως είναι το άγχος ο θυμός ή η κατάθλιψη αλλά είναι πιθανό να βιώνουν πολλά από αυτά τα συναισθήματα ταυτόχρονα. Οι άνθρωποι που σκοράρουν υψηλά στον νευρωτισμό αντιδρούν πάντως συναισθηματικά σε γεγονότα που δε θα επηρέαζαν τους περισσότερους ανθρώπους και οι αντιδράσεις τους είναι πολύ πιο έντονες από ότι οι φυσιολογικές είναι περισσότερο πιθανό να ερμηνεύσουν καθημερινές καταστάσεις ως απειλή και αμελητέες απογοητεύσεις ως απελπιστικά δύσκολες. Οι αρνητικά χρωματισμένες συναισθηματικές αντιδράσεις τους έχουν την τάση να επιμένουν για ασυνήθιστα μεγάλα χρονικά διαστήματα που σημαίνει πως πολύ συχνά βρίσκονται σε κακή ψυχολογική διάθεση αυτά τα προβλήματα συναισθηματικής ρυθμίσεις μπορούν να εξαλείψουν την ικανότητα ενός νευρωτικού να σκεφτεί καθαρά, να πάρει αποφάσεις και να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά το στρες.

Στην άλλη πλευρά της κλίμακας τα άτομα που σκοράρουν χαμηλά στον νευρωτισμό θυμώνουν πολύ πιο δύσκολα και είναι πολύ λιγότερο συναισθηματικά αντιδραστικοί. έχουν την τάση να είναι ήρεμοι συναισθηματικά, σταθεροί και απαλλαγμένοι από εμμένοντα αρνητικά συναισθήματα. Ελευθερία από αρνητικά συναισθήματα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το άτομο βιώνει πολλά θετικά συναισθήματα. η συχνότητα των θετικών συναισθημάτων είναι ένα συστατικό της διάστασης της εξωστρέφειας.

Η ανοιχτότητα στις νέες εμπειρίες -
Openness to experience.


Η ανοιχτότητα στις νέες εμπειρίες περιγράφει τη διάσταση εκείνη του γνωστικού στοιχείου που διαχωρίζει τους δημιουργικούς ανθρώπους από τους συμβατικούς και προσγειωμένους ανθρώπους. Οι ανοιχτοί άνθρωποι είναι γνωστικά περίεργοι, εκτιμούν την τέχνη και είναι ευαίσθητοι στην ομορφιά. Έχουν επίγνωση των συναισθημάτων τους περισσότερο από τον άλλων ανθρώπων και έχουν την τάση να σκέφτονται και να δρουν με εξατομικευμένο τρόπο χωρίς να συμμορφώνονται στον κανόνα. οι διανοούμενοι έχουν συνήθως υψηλή βαθμολογία σε αυτή τη διάθεση προσωπικότητας. Κατά συνέπεια αυτή ή διάσταση αποκαλείται και πολιτισμός η διανόηση. Είναι καλύτερα να πούμε πως η διανόηση είναι μία πλευρά της ανοικτότητας της εμπειρίας η υψηλή βαθμολογία στην διάσταση της ανοικτότητας της εμπειρίας, ελαφρά μόνο σχετίζεται με τα χρόνο σπουδών και την επίδοση στα τεστ ευφυΐας.

Ένα άλλο χαρακτηριστικό γνώρισμα του ανοιχτού γνωστικού στιλ είναι η ικανότητα να σκέπτεται κανείς με σύμβολα και αφαιρέσεις πολύ πιο πέρα απ ότι η καθημερινή εμπειρία. Εξαρτώμενη από τις συγκεκριμένες γνωστικές ικανότητες του ατόμου αυτή η συμβολική γνώση μπορεί να πάρει τη μορφή Της μαθηματικής λογικής η γεωμετρική σκέψης, της καλλιτεχνικής και μεταφορικής χρήσης της γλώσσας, όπως συμβαίνει στην ποίηση, της μουσικής σύνθεσης ή επιτέλεσης, η να πάρει μια από τις μορφές πολλών
performance arts (θέατρο σινεμά κλπ) Άτομα με χαμηλή βαθμολογία στην ανοιχτότητα της εμπειρίας έχουν την τάση να εκδηλώνουν στενά κοινά ενδιαφέροντα, προτιμούν να είναι απλοί, ευθείς και προφανείς παρά να είναι σύνθετοι, αμφίθυμοι και υπολανθάνοντες. Μπορεί να αντιλαμβάνεται τις τέχνες και τις επιστήμες με καχυποψία απορώντας πως αυτοί οι τομείς δεν έχουν πρακτική χρήση. Τα κλειστά σε νέες εμπειρίες άτομα προτιμούν την οικειότητα παρά την καινοτομία είναι συντηρητικοί και ανθίστανται στην αλλαγή.


Η ανοικτότητα συχνά παρουσιάζεται ως ένας υγιής και ώριμος τρόπος από τους ψυχολόγους που ανήκουν και οι ίδιοι σε αυτή τη διάσταση ωστόσο ανοιχτά και κλειστά στιλ σκέψης είναι χρήσιμα σε διαφορετικά περιβάλλοντα. το διανοητικό στιλ ενός ανοικτού ατόμου μπορεί να εξυπηρετήσει έναν καθηγητή Πανεπιστημίου πολύ καλά, αλλά η έρευνα έχει δείξει επίσης πως το κλειστό, ο κλειστός τρόπο σκέψης συνδέεται με καλύτερη επιτέλεση εργασιακή για επαγγέλματα όπως είναι των αστυνομικών, των πωλητών και έναν άλλο αριθμό επάγγελμα των υπηρεσιών.


Monday, February 25, 2013

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΦΤΩΧΕΙΑ








25.000 άνθρωποι πεθαίνουν ημερησίως από την πείνα. 34.000 άνθρωποι πεθαίνουν ημερησίως από την δίψα. Κάθε χρόνο πεθαίνουν πάνω από 40 εκατομμύρια άνθρωποι από την πείνα και τις Θεραπεύσιμες αρρώστιε(5 - 7 εβραϊκά ολοκαυτώματα ετησίως.  Στιs λιγότερο αναπτυγμένες χώρες του κόσμου το προσδόκιμο ζωής φτάνει μόλιs τα 49 χρόνια και 1 στα 10 παιδιά δε χρονίζει.  Σχεδόν τα 2/3 των κατοίκων του πλανήτη επιβιώνουν με λιγότερα από 2 δολάρια την ημέρα. Περίπου το 1/4 των κατοίκων του πλανήτη τα βγάζει πέρα με λιγότερο από 1 δολάριο ιην ημέρα (καθεστώς απόλυτης φτώχειας). Το 70% των φτωχών είναι γυναίκες. Η πείνα από την έλλειψη τροφίμων απειλεί σήμερα 1,1 δισεκατομμύρια ανθρώπους (οι περισσότεροι εκ των οποίων είναι γυναίκες και παιδιά) σε τουλάχιστον 36 χώρες. Αν δε ληφθούν άμεσα μέτρα από τις κυβερνήσεις των πλούσιων χωρών, οι απειλούμενοι από την πείνα θα φθάσουν το 1,5 δισεκατομμύριο το 2025. Οι 3 πλουσιότεροι άνθρωποι του κόσμου διαθέτουν μεγαλύτερη περιουσία από το συνολικό πληθυσμό των 48 φτωχότερων χωρών του κόσμου, δηλαδή πάνω από 800 εκατομμύρια ανθρώπους. Από αυτές τις χώρες, οι 33 βρίσκονται στην υποσαχάρια Αφρική. Η συνολική περιουσία των 200 πλουσιότερων ανθρώπων του κόσμου φτάνει το 1 τρισεκατομμύριο δολάρια. Το 2% των πλουσιότερων ανθρώπων στον κόσμο κατέχει το 50% του παγκόσμιου πλούτου. Το φτωχότερο 50% του πληθυσμού κατέχει μόνο το 1% του παγκόσμιου πλούτου. Το πλουσιότερο 1% του πληθυσμού της γης καταναλώνει τις ίδιες ποσότητες με το 44% των φτωχότερων στρωμάτων. Οι περιουσίες των 7 πλουσιότερων ιδιωτών θα αρκούσαν για να εξαλειφθεί για πάντα η φτώχεια. Οι παγκόσμιες ανάγκες υγιεινής και σίτισις θα μπορούσαν να καλυφθούν με κόστος 13 δισεκατομμύρια δολάρια, όσα ξοδεύουν από κοινού ΗΠΑ και ΕΕ για αρώματα και λιγότερα απ' όσα ξοδεύουν για γατο/σκυλο-τροφές (17 δισεκατομμύρια δολάρια το χρόνο). 2 από τα 66 τρισεκατομμύρια δολάρια του πλούτου που παράγεται παγκοσμίως ελέγχονται από το οργανωμένο έγκλημα. Το εμπόριο ναρκωτικών είναι η τρίτη μεγαλύτερη "επιχείρηση" στον κόσμο. O Ετήσιος τσίρος ξεπερνάει τα 322 δισεκατομμύρια δολάρια τo χρόνο. Οι δωροδοκίες κυβερνητικών αξιωματούχων και δημοσίων λειτουργών το 2006 υπολογίζονται στο ποσό του 1 τρισεκατομυρίου δολαρίων. Σύμφωνα με στοιχεία της Διεθνούς Διαφανείας, μόνο οι 12 από τις 36 χώρες που έχουν προσυπογράψει τη σύμβαση κατά της δωροδοκίας, την εφαρμόζουν στην πράξη. Στο ασύλληπτο ποσό των 1.339 δισεκατομμυρίων δολαρίων (851 δισεκατομμυρίων ευρώ) έφθασαν για το 2007 οι κάθε είδους παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες Αυτά τα 1.339 δισεκατομμύρια δολάρια αντιπροσωπεύουν το 2,5% του παγκόσμιου ακαθάριστου προιόντος. Σταθερά πρώτες οι ΗΠΑ, οι δαπάνες των οποίων αντιπροσωπεύουν το 45% του συνόλου. Την ίδια στιγμή η οικονομική βοήθεια για αναπτυξιακούς σκοπούς -παρά τις υποσχέσεις- είναι καθηλωμένη στα 100 δισεκατομμύρια δολάρια. Δηλαδή δαπανούμε 10 φορές περισσότερα χρήματα για πολεμικούς σκοπούς απ' ό,τι για την ενίσχυση της ανάπτυξης. Οι 200 πλουσιότεροι άνθρωποι του κόσμου διπλασίασαν τη συνολική περιουσία τους μεταξύ του 1994 και 1998. Το 2003 o κόσμος αριθμούσε 476 δισεκατομμυριούχους σε δολάρια. Το 2007 αυξήθηκαν σε 1.125. Σύμφωνα με την Έκθεση Παγκόσμιου Πλούτου της Merril Lynch, o αριθμός των εκατομμυριούχων σε δολάρια στον πλανήτη αυξήθηκε κατά 6% από το 2006 στο 2007. Την ίδια περίοδο ο συνολικός αριθμός τους αυξήθηκε κατά 9,4% επιβεβαιώνοντας την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη ότι οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι.  Από το 2006 στο 2007, επίσης, o αριθμός των ανθρώπων με περιουσία μεγαλύτερη των 30 εκατομμυρίων δολαρίων αυξήθηκε κατά 8,8%. Για κάθε δολάριο που δίνει η Δύση σε βοήθεια προς τις αναπτυσσόμενες χώρες, αυτές πληρώνουν 9 δολάρια για αποπληρωμή του χρέους τους. Η διεθνής κοινότητα ξοδεύει κάθε χρόνο για βοήθεια προς τις αναπτυσσόμενες χώρες 50 δισεκατομμύρια δολάρια. O πόλεμος στο Ιράκ στοίχισε 3 τρισεκατομμύρια δολάρια, δηλαδή 60 φορές περισσότερο. Σχεδόν 2,5 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε αγροτικές περιοχές και ασχολούνται άμεσα με τη γεωργία. Από αυτούς 3 στους 4 ζουν σε καθεστώς φιώχειας (2,1 δισεκατομμύρια με λιγότερο από 2 δολάρια ημερησίως»). Γι' αυτό, η αύξηση του ΑΕΠ που προέρχεται από τη γεωργία είναι τουλάχιστον διπλάσιας αποτελεσματικότητας στην καταπολέμηση της φτώχειας απ' ό,τι η αύξηση του ΑΕΠ που προέρχεται από τους άλλους τομείς (υπηρεσίες, βιομηχανία). Κι όμως, οι περιοχές αυτές προσελκύουν μόνο το 4% της συνολικής βοήθειας της Παγκόσμιας Τράπεζας

Tuesday, February 12, 2013

Τι είναι Αυτό που το λέμε Αγάπη


Η Ερωτική Αγάπη



The Thing Called Love





Όταν δύο άνθρωποι  βρίσκονται αρχικά μαζί, οι καρδιές τους φλέγονται και το πάθος τους είναι πολύ μεγάλο. Μετά από λίγο, η φωτιά πεύτει λιγάκι κι εκεί παραμένει.  Συνεχίζουν να αγαπούν ο ένας τον άλλον αλλά με ένα διαφορετικό τρόπο.  Ζεστό και αλληλοεξαρτώμενο.

Nisa, Γυναίκα Κουνγκ από την Μποτσουάνα


Η Ερωτική αγάπη είναι ένα πολύ εξαίσιο πράγμα. Ετσι εξηγείται πιθανώς, γιατί οι ερωτικές ιστορίες αγαπης σε αντίθεση με την αγάπη που μπορεί να αισθάνονται οι γονείς για τα παιδιά, τα αδέρφια μεταξύ τους, οι αγάπη για τα  κατοικίδια η η πλατωνική αγάπη για τους φίλους, υπερισχύουν όλων των άλλων. Στην ελληνική μυθολογία υπάρχει η ιστορία της Δάφνης και τις Χλόης των οποίων το πάθος αναπτύσσεται καθώς ωριμάζουν από παιδιά σε εραστές, και του Οδυσσέα και της Πηνελόπης που υποφέρουν από συνεχείς δοκιμασίες κατά τη διάρκεια του μακρόχρονου αποχωρισμού τους. Η ινδουιστική θεά Sati αγάπησε τόσο τον σύζυγο της, Shiva, που εκείνη αυτοκτόνησε σε μια πράξη ντροπής συντετριμμένη -Δίνοντας το όνομά της σε μια τελετουργία με την οποία μια γυναίκα Hindu παραδίδει τον εαυτό της στη νεκρική πυρά του συζύγου της σε μια τελική πράξη  αφοσίωσης.  Στο μύθο των  Μαορί, η  Hinemoa κολύμπησε δύο μίλια σε όλο τον τραχύ ωκεανό για να επανενωθεί με τον εραστή της Tutanekai. Ο Χαν Κινέζος αυτοκράτορας Ai προτίμησε να κόψει το μανίκι της μακριάς ρόμπας του αντί να ξυπνήσει την ερωμένη του Dong Xian. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η πρώτη αγάπη του Αβραάμ Λίνκολν, Ann Rutledge, η οποία πέθανε στην νιότη της, ειπώθηκε ότι ήταν η αιτία του δια βίου αγώνα του με την  κατάθλιψη, ενώ η συντροφιά του John και της Abigail Adams βοήθησε στην  διατήρηση τους μέσω της Επανάστασης,  ακόμα και όταν  μπορούσαν να γράψουν  μόνο γράμματα ο ένας στον άλλο.  Οι ερωτικές ιστορίες αγάπης είναι το κύριο θέμα πάνω απο χίλιες ταινίες του κινηματογράφου ενώ η λέξη αγάπη συναντάται στούς τίτλους περισσότερο από δύο χιλιάδες μουσικών κομματιών του i-tuners  έως τώρα. Αν προσπαθήσει κάποιος να μετρήσει δε τον αριθμό των λέξεων «ερωτική αγάπη» στούς στίχους αυτών των μουσικών κομματιών, θα ήταν μάταιο!

Η ρομαντική αγάπη είναι κάτι τόσο ισχυρό που οι πολιτικοί και οι θρησκευτικοί ηγέτες σε όλο το μήκος της ιστορίας και σε όλους τους πολιτισμούς προσπάθησαν να την ελέγξουν από φόβο πως θα μπορούσε να διαρρήξει την κοινωνική πολιτική και θρησκευτική τάξη.
Η επιστήμη της ψυχολογίας  έχει δείξει πως το να αισθάνεται κάποιος ερωτευμένος και συναισθηματικά συνδεδεμένος με ένα άλλο άτομο είναι σημαντικοί  ενδείκτες της συνολικής ευτυχίας και ικανοποίησης ενός ατόμου με τη ζωή. Η άρνηση του ερωτικού συναισθήματος έχει στείλει περισσότερους από ένα πρωταγωνιστές του Σέξπιρ  σε τραγικό τέλος. Επιπλέον των συνήθων υπόπτων Ρωμαίου και Ιουλιέτας, η Κλεοπάτρα δηλητηρίασε τον εαυτό της με ένα φίδι και η Οφηλία τρελάθηκε και πνίγηκε.  Στη σημερινή εποχή η επιδίωξη της αγάπης και συναισθηματικής σύνδεσης οδηγεί πολλές γυναίκες στην κρεβατοκάμαρα. Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία από περισσότερους απ δύο εκατοντάδες λόγους για τους οποίους μια  γυναίκα θα είχε σεξ η αγάπη και συναισθηματική σύνδεση κατατάσσονται στην πρώτη δωδεκάδα για τις γυναίκες.   Τι είναι άραγε αυτό το συναίσθημα που είναι τόσο δυνατό που μπορεί να προκαλέσει φόβο και απελπισία ευτυχία και ηδονή και μπορεί να οδηγήσει σε συμπεριφορές με ευφορικά, θλιβερά και τραγικά πολές φορές αποτελέσματα; Γιατί οι επιστήμονες που μελετούν τον ανθρώπινο εγκέφαλο κατέληξαν στο συμπέρασμα πως η ερωτική αγάπη είναι παρόμοια με μια διανοητική νόσο η έναν εθισμό σε μια εθιστική ουσία; Μπορούμε να αλλάξουμε την ικανότητα ενός ατόμου η την επιθυμία να δεσμευτεί με κάποιον αλλάζοντας τη χημεία του εγκεφάλου του με τον ίδιο τρόπο που είμαστε ικανοί να το κάνουμε στα ζώα; Μπορεί το γεγονός ότι είχαμε σεξ με κάποιον κάποια με την οποία αισθανόμαστε μόνο μετρια συνδεδεμένοι, να κάνει τον εγκέφαλό μας να απελευθερώσει χημικές ουσίες που θα  διατηρήσουν τη σύνδεση του ενός προς τον άλλο;

Θα εξερευνήσουμε μαζί το πανίσχυρο συναίσθημα της ερωτικής αγάπης και του ερωτικού δεσμού, και του πως και γιατί αυτά τα δύο συνδέονται εγγενώς με τη γυναικεία σεξουαλικότητα.

Τι είναι η αγάπη    

Σύμφωνα με την  τριαδική θεωρία της Αγάπης, του πασίγνωστου ψυχολόγου  Robert Sternberg η ερωτική αγάπη συντίθεται από τα διακριτά στοιχεία της οικειότητάς, του πάθους και της δέσμευσης.  Η οικειότητα ορίζεται ως η βίωση μιας ζεστασιάς απέναντι σε ένα άλλο άτομο  που εγείρεται από τα συναισθήματά της εγγύτητας και της σύνδεσης.    Περιλαμβάνει την επιθυμία να δώσουμε και να λάβουμε συναισθηματική στήριξη και να μοιραζόμαστε τις πιο εσώτερες σκέψεις μας και  εμπειρίες μας. Να πως μια γυναίκα στη μελέτη μας, βιώσε  αυτήν την διάσταση της αγάπης:  Αισθάνομαι πως το σεξ είναι μία από τις πολλές φυσιολογικές εκδηλώσεις της αγάπης παρ όλο που το σεξ δεν είναι πάντα μια έκφραση αγάπης. Οταν κάνω έρωτα με τον σύζυγό μου είναι Είναι η οικειότητα η εμπιστοσύνη και η έκθεση του εαυτού μου που μοιράζομε μόνο με αυτόν, επειδή τον αγαπώ. Το σεξ είναι ένας τρόπος να εκπληρώσω τις ανάγκες του συζύγου μου σωματικές συναισθηματικές, ψυχολογικές, που δεν μπορεί να επιτευχθεί με κανέναν άλλο τρόπο και τον επιτρέπει να γνωρίζει πως τον αγαπώ και αντιστρόφως. Παρ όλο που έχω βιώσει οικειότητα (χάδι, φιλί κλπ) και με άλλους ανθρώπους  τους οποίους δεν αγαπώ, εκφράζομαι σεξουαλικά μόνο με ανθρώπους που αγαπώ.   

Γυναίκα με Στρέιτ σεξουαλικές προτιμήσεις, ετών 29.

Το πάθος, το δεύτερο συστατικό στοιχείο αναφέρεται στα έντονα ερωτικά συναισθήματα και τη σεξουαλική επιθυμία για ένα άλλο άτομο.  Η Elaine Hatfield, μια διακεκριμένη ψυχολόγος του Πανεπιστημίου της Χαβάης, έχει ξοδέψει δεκαετίες μελετώντας το ερωτικό πάθος και πως αυτό εκφράζεται. Ορίζει το ερωτικό πάθος ως ένα καυτό έντονο συναίσθημα που χαρακτηρίζεται από έντονη επιθυμία για Ένωση με τον άλλο. Είναι αυτό το κομμάτι της αγάπης που ορίζεται στα αγγλικά ως  lovesick και μπορούμε να το δούμε σε όλους τους ανθρώπινους πολιτισμούς. Στην πραγματικότητα υπάρχουν πολιτισμικά καθορισμένα διαγνωστικά κριτήρια για τα συμπτώματα που οι άνθρωποι εκδηλώνουν όταν ερωτεύονται με πάθος. Για παράδειγμα ο  Hatfield αναφέρει πως στις Ταμίλ οικογένειες του Νοτίου ινδικού ωκεανού τα ερωτοχτυπημένα άτομα, λέγεται ότι πάσχουν από το συνδρόμου Μάγια καν. Ένα σύνδρομο που χαρακτηρίζεται από ζάλη, σύγχυση μεθη και ψευδαισθήσεις.

  Όταν είναι ανταποδοτικό, το συναίσθημα του ερωτικού πάθους συχνά συνοδεύεται από αισθήματα εκπλήρωσης και έκστασης: Ειλικρινά μιλώντας το σεξ δεν ήταν ποτέ μόνο μια πράξη ικανοποίησης για μένα, εξέφραζε πάντα κάτι περισσότερο από αυτό. Είμαι τόσο χαρούμενη που έχω ένα υπέροχο άνδρα. πιθανώς αυτό συνέβη επειδή ζούσαμε μακριά ο ένας από τον άλλο για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα. Είχαμε αυτή τη μεγάλη ευκαιρία να συνειδητοποιήσουμε τι σήμαινε ο ένας για τον άλλο και τι στα αλήθεια αληθινή αγάπη είναι κι όταν κοιτάζω στα μάτια του ενώ κάνουμε έρωτα είναι κάτι που είναι πολύ δύσκολο να εκφράσω με τα λόγια, αλλά είναι σαν να ανθεί πλήρως το πάθος της αγάπης μας.

Ετεροφυλόφιλη γυναίκα, ηλικίας 38



Για μια από τις γυναίκες της μελέτης μας τα συναισθήματά του έρωτα και του πάθους εξυπηρετούσαν ως ένα επιπλέον δώρο, τη βοηθούσαν να αγνοεί τη λιγότερο από επιθυμητή συμπεριφορά του φίλου της με τη βοήθεια στις οικιακές εργασίες:

Για τα εικοστά μου γενέθλια το αγόρι μου με έβγαλε έξω σε ένα καταπληκτικό εστιατόριο με θαλασσινά και περάσαμε αλήθεια υπέροχα, με μεταχειρίστηκε σαν πριγκίπισσα. Αισθάνθηκα τόσο ερωτευμένη και ήμουν τόσο ερωτευμένη μαζί μου και  όλα τα συναισθήματα και η ρομαντική ατμόσφαιρα του εστιατορίου μεταφέρθηκε στο βρωμικο διαμέρισμα του και κάναμε έρωτα στο κρεβάτι του. Αυτή ήταν η μοναδική φορά που είχα το καλύτερο σεξ της ζωής μου.   

Ετεροφυλόφιλη γυναίκα, ηλικίας 20

Η δέσμευσή, το τρίτο συστατικό στοιχείο της αγάπης, απαιτεί τη λήψη μιας απόφασης.  Μια πιο βραχυπρόθεσμη απόφαση περιλαμβάνει το εάν η όχι κάποιος αγαπά ένα άλλο άτομο ενώ η μακροπρόθεσμη απόφαση περιλαμβάνει τη θέληση να διατηρήσουμε τη σχέση στο καλό και το κακό την υγεία και την αρρώστια τη ζωή και το θάνατο. Πολλές γυναίκες στη μελέτη μας μίλησαν για το πως η δέσμευση ήταν ένα ουσιώδες συστατικό στοιχείο της αγάπης, της ερωτικής αγάπης για αυτές.  Στην πραγματικότητα μερικές ισχυρίστηκαν πως είχαν σεξ ως ένα τρόπο να προσπαθήσουν να εξασφαλίσουν τη δέσμευση από ένα σύντροφο που αισθάνονταν πως τον αγαπούσαν: Η πρώτη μου σεξουαλική εμπειρία με άντρα είτε επειδή ήθελα η σχέση να αποκτήσει δέσμευση.  Ήμασταν κι οι δύο δεκαεξάχρονοι έφηβοι και βγαίναμε για τρείς μήνες τον πίεσα να έχει σεξ μαζί μου επειδή ήθελα να του δείξω πως τον αγαπούσα,  ήθελα να του δώσω κάτι που κανείς άλλος δεν μπορούσε.  
Ετεροφυλόφιλη γυναίκα είκοσι πέντε ετών

Ο λόγος που είχα σεξ με τον πρώην σύζυγό μου: ήμουνα νεαρή, ήμουνα μόνο δεκαέξι ετών και ήθελα να μείνει μαζί μου. Σκέφτηκα πως με το να είχα σεξ μαζί του θα διαβεβαίωνε μια δεσμευμένη σχέση.  Δεν έγινε, αλλά εκείνο τον καιρό δε θα μπορούσες να με κάνεις να το δω διαφορετικά. Ταύτιζα το σεξ με την αγάπη και όσο περισσότερο κάναμε σεξ νομίζα πως τόσο περισσότερο θα με αγαπούσε.  Ημουν ηλίθια.

Ετεροφυλόφιλη γυναίκα ηλικίας σαράντα ενός ετών.

 Μερικοί ερευνητές πιστεύουν πως η ποσότητα της αγάπης που ένα άτομο βιώνει εξαρτάται από τη απόλυτη δύναμη τριών στοιχείων, της οικειότητάς του πάθους και της δέσμευσης και πως τα ζευγάρια ταιριάζουν περισσότερο εάν κατέχουν παρόμοια επίπεδα οικειότητας πάθους και δεσμεύσης. Ο Sternberg  εχει ταυτοποιήσει, τέσσερα διαφορετικά στιλ ερωτικής αγάπης βασισμένα στούς πιθανούς συνδυασμούς της οικειότητάς του πάθους και της δέσμευσης μέσα σε μια σχέση. 
  Για παράδειγμα ονομάζει την αγάπη όπου υπάρχει δέσμευση αλλά καθόλου οικειότητα η Πάθος ως άδεια αγάπη (EMPTY LOVE). Αυτοί είναι οι άνθρωποι που τρώνε σιωπηλά σε ένα εστιατόριο που αγαπάνε ο ένας τον άλλον κυρίως μέσα από μη αίσθηση καθήκοντος η από έλλειψη άλλων επιλογών. Η αγάπη από την άλλη όπου υπάρχει πάθος και δέσμευση αλλά καθόλου οικειότητα μπορεί να ονομαστεί ως η αγάπη του ηλίθιου (FOOLISH LOVE). Αυτή περιλαμβάνει τα ερωτικά ειδύλλια που ανάβουν στην αρχή και στη συνέχεια ξεθωριάζουν όταν ο ένας η και οι δύο σύντροφοι καταλήγουν στη λυπηρή διαπίστωση πως δεν έχουν τίποτα άλλο κοινό εκτός ίσως από το σεξ. Η αρέσκουσα αγάπη  ( “LIKING LOVE”) Είναι η οικειότητα χωρίς πάθος η δέσμευση και όπως το όνομα υποδηλώνει είναι τυπική στις στενές σχέσεις φιλίας.  Το αντίθετο της η ερωτική αγάπη με πάθος και η οικειότητα αλλά χωρίς καθόλου δέσμευση είναι αυτό που ο Sternberg  χαρακτηρίζει ως ρομαντική αγάπη. Η ερωτική έξαψη απο την άλλη, “ΙNFATUATION LOVE”, έχει πάθος αλλά καθόλου οικειότητα η δέσμευση. Ενώ η συναισθαντική αγάπη (  “companionate love” ) περιλαμβάνει οικειότητα και δέσμευση αλλά της λείπει κάτι από το πάθος. Η  συναισθαντική αγάπη είναι περίπου τυπική των μακροχρόνιων συζυγικών ενώσεων, Στις οποίες η σεξουαλική επιθυμία μπορεί να ξεθωριάσει με το πέρασμα του χρόνου και την συνήθεια. 

Φυσικά το έβδομο και τελικό είδος στιλ του έρωτα που περιγράφεται από τον  Sternberg  είναι η τελική άψογη αγάπη που ουσιαστικά συνιστά την τέλεια αναλογία οικειότητας πάθους και δεσμεύσης.   Πολύ λίγα ζευγάρια που έχουν υπάρξει μαζί για μεγάλο χρονικό διάστημα βιώνουν με συνέπεια την άψογη αγάπη. Στις περισσότερες ερωτικές σχέσεις, τα επίπεδα της οικειότητάς του πάθους και τις δεσμεύσης σκαμπανεβάζουν με το πέρασμα του χρόνου και των συνθηκών. Κατά συνέπεια δεν είναι καθόλου ασυνήθιστο για ένα ζευγάρι να βιώσει διάφορες μορφές στιλ του έρωτα κατά τη διάρκεια της πορείας της σχέσης τους.  

Το ναρκωτικό του έρωτα

Προς απογοήτευση όλων εκείνων των ανθρώπων που πιστεύουν πως ο ορισμός της αγάπης θα πρέπει να αφεθεί στα χέρια των ποιητών και των στιχουργών η καλύτερα στα χείλη των εραστών που τη βιώνουν οι επιστήμονες εξερευνούν εάν η αγάπη Από την ερωτική έξαψη στην άψογη αγάπη μπορεί να ερμηνευθεί μέσα από τη Βιολογία Ο Νευρόβιολόγος  Niels Birbaumer και οι συνεργάτες του είναι η πρώτοι από τους σύγχρονους επιστήμονες που εξερευνήσαν αυτή τη δυνατότητα.  Οι ερευνητές τοποθέτησαν ηλεκτρόδια στα κρανία αντρών και γυναικών και μέτρησαν την ηλεκτρική δραστηριότητα του εγκεφάλου χρησιμοποιώντας ένα ηλεκτροεγκεφαλογράφημα καθώς οι συμμετέχοντες φαντασιώνονταν μία ευχάριστη  σκηνή με τον-την αγαπημένη τους. Μια σκηνή ζηλοτυπίας και μια σκηνή ελέγχου σε ένα άδειο δωμάτιο. Οι μισοί από τους άνδρες και τις γυναίκες βίωναν ένα ερωτικό πάθος εκείνη την περίοδο οι άλλοι μισοί δεν ήταν συναισθηματικά  εμπλεγμένοι με κανέναν.  Οταν οι ερευνητές συνέκριναν της κυματομορφές του εγκέφαλου των ανθρώπων που ήταν και που δεν ήταν έντομα ερωτευμένοι βρήκαν τεράστιες διαφορές στην  ηλεκτρική δραστηριότητα του εγκέφαλου κατά την φαντασίωση της σκηνής με τον-την αγαπημένη τους. Εκείνοι που ήταν έντονα ερωτευμένοι έδειξαν πολύ πιο σύνθετα πρότυπα εγκεφαλικών κυμάτων και πολυ πιο Ευρεία  δραστηριότητα σε όλο το μήκος του εγκεφάλου. Όπως θαυμάσια το διατύπωσαν οι ίδιοι οι ερευνητές τα ερωτευμένα πειραματικά υποκείμενα μεταφέρουν το συναισθηματικό φορτίο τους μέσα στο εργαστήριό του φυσιολόγου όπως το σαλιγκάρι μεταφέρει το κέλυφος του! Και στη βάση των πειραματικών ευρημάτων τους η ερευνητική ομάδα συμπέρανε πως το ερωτικό πάθος  είνα Ψυχικό πάθος.

Το 2003, μία δεκαετία αφότου ο Niels Birbaumer έκαναν αυτές τις ανακαλύψεις  Oι Andreas Bartels και Semir Zeki, Δύο νευροεπιστήμονες στο Λονδίνο άρχισαν να σαρώνουν τους εγκεφάλους νεαρών εραστών για να δουν τι σημαίνει "ερωτεύομαι"      
Επέλεξαν δεκαεπτά άντρες και γυναίκες που εκπλήρωναν όλα τα κριτήρια στο να είναι αληθινά βαθιά και τρελά ερωτευμένοι και παρατηρήσαν τους εγκεφάλους τους χρησιμοποιώντας λήψη εικόνων από μαγνητικό τομογράφο, που είναι ικανός να καταγράφει αλαγγές στην ροή του αίματος σε διάφορα σημεία του εγκεφάλου. Όταν οι νευρώνες του εγκεφάλου είναι ενεργοί τότε καταναλώνουν οξυγόνο, το οξυγόνο μεταφέρεται στον  εγκέφαλο μεσω των  ερυθρών αιμοσφαίριων από παρακείμενα αγγεία. Κατά συνέπεια η ροή του αίματος στον εγκέφαλο και η ποσότητα της εγκεφαλικής δραστηριότητας συνδέονται στενά. Καθώς λειτουργούσε ο μαγνητικός τομογράφος στούς συμμετέχοντες επιδείχθηκαν φωτογραφίας είτε των ερωτικών τους συντρόφων,  είτε άλλων κοινών τους φίλων. Μόνο όταν παρατηρούσαν τις φωτογραφίες των αγαπημένων τους οι συμμετέχωντες  επέδειξαν έντονη δραστηριότητα σε περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την εφορία και την ανταμοιβή - ευχαριστηση και εξαιρετικά μειωμένη δραστηριότητα στις περιοχές του εγκεφάλου που συνδέονται με τη λύπη, τον φόβο και το άγχος.  Το πιο καταπληκτικό όμως από όλα είναι πως το πρότυπο της εγκεφαλικής δραστηριότητας που λαμβάνει χώρα όταν οι συμμετέχοντες βλέπουν τις φωτογραφίες των ερωτικών τους συντρόφους δεν ήταν πολύ διαφορετικό από το πρότυπο της εγκεφαλικής δραστηριότητας όταν ένα άτομο είναι κάτω από την επήρεια ουσιών που παράγουν ευφορία όπως είναι η Κοκαίνη!  Οι εγκέφαλοι των ερωτευμένων συμμετεχόντων επέδειξαν επίσης μειωμένη δραστηριότητα σε περιοχές που σχετίζονται με την κριτική σκέψη κάτι που ίσως εξηγεί γιατί οι άνθρωποι που είναι έντονα ερωτευμένοι πολύ συχνά εμφανίζονται εκτός τόπου και χρόνου. ή ίσως όπως οι συγγραφείς της έρευνας διατύπωσαν όταν ένα άτομο αποφασίζει πως είναι ερωτευμένο η κριτική σκέψη προκειμένου να αξιολογηθεί ο χαρακτήρας του της αγαπημένης δεν θεωρείται πλέον πως είναι απαραίτητη.  Ο παραλληλησμός του έρωτα με  ναρκωτικό είναι κάτι που έχει τονισθεί και απο τον  Michael Liebowitz του New York State Psychiatric Institute ο οποίος συνέκρινε το ερωτικό πάθος με την επίδραση της αμφεταμίνης ( amphetamine high )!  Και τα δύο είναι ικανά να παράγουν μία διεύρυνση του συναισθήματος και μια απόσυρση αντίστοιχα ως αντίδραση στην απουσία, που μπορεί να προκαλέσει είτε άγχος φόβο η ακόμη και κρίσεις πανικού.      
 Πράγματι το ανθρώπινο σώμα παράγει μια ντουζίνα  χημικών ουσιών όταν το άτομο ερωτεύεται: Ντοπαμίνη, νορεπινεφρίνη και κυρίως phenylethylamine ή PEA, που θεωρείται στενός συγγενής της αμφεταμίνης. Η φυσική  ντόπα που παράγεται από αυτές τις ενδορφίνες δυστυχώς δεν κρατάει για πάντα. Ο  Liebowitz πιστεύει πως έτσι εξηγείται γιατί μερικοί άνθρωποι που αποκαλούνται junkies της ερωτικής έλξης μεταφέρονται από σχέση σε σχέση αναζητώντας την επομένη ερωτική ντόπα. ( “love high.” )

Ο έρωτας ως γνωστική διαταραχή

Πέρα όμως απ όλα τα θαυμάσια συναισθήματα που προκαλεί το ερωτικό πάθος όπως είναι η ευφορία ο ενθουσιασμός και η ικανοποίηση, μπορεί επίσης να προκαλέσει έντονη συναισθηματική αναταραχή.  Τα ερωτευμένα άτομα συχνά περιγράφουν συναισθήματα άγχους κατάθλιψης και απελπισίας όταν δεν είναι μαζί με τον την αγαπημένη τους- ακόμη και όταν η απομάκρυνσή τους είναι μόνο προσωρινή! Ξοδεύουν ατελείωτες ώρες ψυχαναγκαστικά σκεπτόμενοι τον την αγαπημένη τους με τον ίδιο περίπου τρόπο που ένα άτομο που έχει διαγνωστεί με ψυχαναγκαστική διαταραχή βιώνει ενοχλητικές σκέψεις. 

Στα τέλη της δεκαετίας του ενενήντα η ψυχίατρος Donatella Marazziti Και η οι συνάδελφοί της από το Πανεπιστήμιο της Πίζας την Ιταλία υπέθεσαν πως οι άνθρωποι που είναι ερωτευμένοι με πάθος και οι άνθρωποι που υποφέρουν από ψυχαναγκαστική διαταραχή έχουν κάτι κοινό. Μια μείωση της ουσίας σεροτονίνης στον εγκέφαλο.  Μειωμένα επίπεδα της σεροτονίνης έχουν εδώ και πολύ καιρό συνδεθεί με την κατάθλιψη και τις διαταραχές άγχους όπως είναι η ψυχαναγκαστική διαταραχή και αντικαταθλιπτικά φάρμακα όπως είναι το προζάκ  λειτουργούν κυρίως με το να αυξάνουν τα επίπεδα της σεροτονίνης.

Προκειμένου να ελέγξει την υπόθεση της η ερευνητική ομάδα επέλεξε τρία ξεχωριστά γκρούπ αντρών και γυναικών. Η μια ομάδα αποτελούνταν από ανθρώπους που είχαν ερωτευθεί  τους τελευταίους έξι μήνες αλλά δεν είχαν ακόμη ολοκληρώσει τη σχέση τους και είχαν μανία με την καινούργια τους αγάπη (απασχολούσε δηλ το μυαλό τους για τουλάχιστον τέσσερις ώρες καθημερινά).  Μία δεύτερη ομάδα αποτελούνταν από ανθρώπους που είχαν διαγνωστεί με ψυχαναγκαστική διαταραχή και δεν λάμβαναν ακόμη θεραπεία, η  τρίτη φυσιολογική ομάδα αποτελούνται από ανθρώπους που δεν πληρούσαν ούτε τα κριτήρια για ψυχαναγκαστική διαταραχή ούτε ήταν ερωτευμένοι. Οι ερευνητές πήραν δείγμα αίματος από κάθε έναν από τους συμμετέχοντες και εξέτασαν τα επίπεδα σεροτονίνης, δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός πως οι άνθρωποι που ούτε ήταν ερωτοχτυπημένοι ούτε είχαν διαγνωστεί με ψυχαναγκαστική διαταραχή είχαν φυσιολογικά επίπεδα σεροτονίνης.  Οι άνθρωποι που είχαν διαγνωστεί με ψυχαναγκαστική διαταραχή είχαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα σεροτονίνης απ ότι η ομάδα ελέγχου. Το πιο σοκαριστικό όμως ήταν πως όπως και η ομάδα με άτομα ψυχαναγκαστικής διαταραχής, η ερωτοχτυπημένη ομάδα είχε επίπεδα σεροτονίνης περίπου σαράντα τοις εκατό χαμηλότερα απ ότι ο πληθυσμός ελέγχου!

 Ενα χρόνο αργότερα οι ερευνητές εξέτασαν πάλι  μερικούς από τους ερωτοχτυπημένους συμμετέχοντες. Και όπως ήταν φυσικό καθώς η αρχική έντονη φάση του παθιασμένου έρωτα είχε περάσει, τα επίπεδα της σεροτονίνης επέστρεψαν στο φυσιολογικό. Ευτυχώς η εξάντληση δεν ήταν μόνιμη. Η  Helen Fisher,  μία ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο Rutgers που είχε χρησιμοποιήσει μαγνητικό τομογράφο για να μελετήσει τους εγκεφάλους ερωτευμένων ανθρώπων επίσης πιστεύει πως ο παθιασμένος έρωτας προσομοιάζει στην η ψυχαναγκαστική διαταραχή! Η  Fisher πιστεύει πως μπορεί να είναι δυνατόν να θεραπευτεί η να ανασταλεί αυτή η κατάσταση αν το άτομο που είναι έντονα ερωτευμένο λάβει αντικαταθλιπτικά όπως το πρόζακ αρκετά νωρίς όταν τα συναισθήματα αρχίζουν να μειώνουν τα χαμηλά επίπεδα της σεροτονίνης, χαρακτηριστικό γνώρισμα της ψυχαναγκαστικής διαταραχής. (OCD ). Όπως όμως λέει αν η αρχική έξαψη μετατραπεί σε ρομαντική αγάπη είναι μία τόσο πανίσχυρη ενόρμηση που κανένα κοκτέιλ Προζάκ δεν μπορεί να την αναστείλει.

Ερωτευμένοι για πάντα

Είτε η αγάπη είναι ένα συναίσθημα οικειότητας και σύνδεσης, ένα πάθος η μια συνθέτη ανάμιξη εγκεφαλικών χημικών ουσιών ένα πράγμα είναι σίγουρο-Η αγάπη είναι εμμένουσα και παγκόσμια. Απόδειξη της επιμονής της αγάπης μπορεί ακόμη να βρεθεί σε κοινωνίες όπου έχει επιχειρηθεί  να τη μειώσουν επιτρεπόντας στον άντρα να παντρευτεί περισσότερες από μία συζύγους.  Για παράδειγμα μέλη της κοινότητας Oneida, μια ουτοπική κοινότητα που ιδρύθηκε στην πολιτεία της νέας Υόρκης τον δέκατο ένατο αιώνα πίστευε πως η ρομαντική αγάπη ήταν απλά σεξουαλική επιθυμία μετατοπισμένη. Τα μέλη αυτής της κοινότητας δημιουργούσαν σύνθετους γάμους όπου τα μέλη δεν επιτρεπόταν να έχουν αποκλειστική σεξουαλική η ερωτική σχέση ο ένας με τον άλλον αλλά διατηρούσαν μια συνεχή εναλλαγή ερωτικών συντρόφων για να αποτρέψουν την ερωτική αγάπη να σχηματιστεί! Το ίδιο συμβαίνει με τις πρώτες ομάδες των Μορμόνων οι οποίοι θεωρούσαν επίσης τη ρομαντική αγάπη πως διαρρηγνύει τον κοινωνικό ιστό και προσπαθούσαν να την αποθαρρύνουν.   Και στις δύο αυτές ομάδες ωστόσο η ρομαντική αγάπη επέμενε να υπάρχει ανάμεσα στα άτομα μερικές φορές υπόγεια, κρυμμένη από τα μάτια των μεγαλύτερων ατόμων της ομάδας. Με τον ίδιο τρόπο σε μερικές πολυγαμικές κοινωνίας με παράδοσή σε ρυθμισμένες γάμους ο παθιασμένος έρωτας δεν είχε εξοριστεί, Είχε απλά διαχωριστεί. Σε πολλούς αραβικούς πολιτισμούς οι γονείς του άντρα επιλέγουν την πρώτη σύζυγο γι αυτόν. Την δεύτερη σύζυγό του μπορεί να την επιλέξει ο ίδιος!  Ανάμεσα στούς Taita της Kenya, είναι καλύτερο για τις γυναίκες να είναι η δεύτερη ή η τρίτη σύζυγος και όχι η πρώτη. Οι γυναίκες πιστεύουν πως μετά τον πρώτο γάμο ο άντρας είναι πολύ πιο πιθανό να παντρευτεί από αγάπη και ως συνέπεια θεωρούν πως είναι καλύτερο να αποτελούν της μεταγενέστερες σύζυγους ενός άντρα και να μοιράζονται έτσι  περισσότερη συναισθηματική οικειότητα, εγγύτητα μαζί του. Ο πρώτος γάμος γίνεται ως καθήκον ενώ οι επακόλουθοι γάμοι μπορεί να είναι επιλογή αγάπης.

Μια μαρτυρία της παγκοσμιότητας του ερωτικού αισθήματος έρχεται από μελέτες που απλά ρωτούν άντρες και γυναίκες εάν είναι ερωτευμένοι την δεδομένη στιγμή. Η Susan Sprecher  και οι συνεργάτες της έλαβαν συνέντευξη από 1,667 γυναίκες και άντρες από τη Ρωσία την Ιαπωνία και τις Ηνωμένες Πολιτείες προκειμένου να βρούν αν ήταν ερωτευμένοι και σχεδόν σε κάθε περίπτωση μια πλειοψηφία από αυτούς που ρωτήθηκαν είπαν πως ήταν : Εβδομηντατρία τοις εκατό των γυναικών της Ρωσίας εξηνταένα τοις εκατό των Ρώσων ανδρών εξηντατρία τοις εκατό των Γιαπωνέζων γυναικών σαρανταένα τοις εκατό των Γιαπωνέζων ανδρών εξηντατρία τοις εκατό των Αμερικανίδων γυναικών και πενηντατρία τοις εκατό των Αμερικανών ανδρών αφήνοντας την περεργη ερώτηση για τη διαφορά ανάμεσα στις απόκρίσεις των ανδρών και των γυναικών αναπάντητη.  Μελέτες που ερεύνησαν την  ερωτική αγάπη σε άλλους πολιτισμούς επίσης αποκάλυψαν πως μια συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπινων  γλωσσών έχει χρησιμοποιηθεί για να υμνήσει την εμπειρία του έρωτα, περιλαμβανομένων δηλώσεων του έρωτα, ερωτικά τραγούδια και εκφράσεις πόνου αποχωρισμού από τον-την αγαπημένη ή όταν η αγάπη δεν βρίσκει ανταπόδοση.               
Στην πιο μαζική μελέτη που διεξήχθη ποτέ αναφορικά με τις προτιμήσεις  ζευγαρώματος ανάμεσα σε τριάντα επτά πολιτισμούς που βρίσκονται και στις έξι ηπείρους και περιελάμβανε δέκα χιλιάδες σαρανταεπτά συμμετέχοντες- Η αμοιβαία έλξη και η αγάπη αποδείχτηκε πως είναι στην κορυφή ( ή σχεδόν στην κορυφή ) σε κάθε ανθρώπινο πολιτισμό αποτελώντας αξεδιάλυτο συστατικό σε μία μακροχρόνια σχέση.  Σε μία μελέτη αναφορικά με τη σχέση αγάπης και γάμου ο ψυχολόγος  Robert Levine και οι συνεργάτες του ρώτησαν πτυχιακούς φοιτητές από έντεκα χώρες αν θα θελαν να παντρευτούν κάποιον τον οποίο δεν αγαπούσαν αλλά είχε όλες τις άλλες ποιότητες που αναζητούσαν σε έναν-μια σύντροφο. Σε χώρες όπως είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες οι Βραζιλιάνοι, η Αυστραλία  η Ιαπωνία και η Αγγλία, η πλειοψηφία των ανδρών και γυναικών επέμεναν πως δεν θα παντρευόταν κάποιον που δεν αγαπούσαν.   Σε λιγότερο εύπορες χώρες όπως είναι οι Φιλιππίνες η Ταϊλάνδη το Πακιστάν και η Ινδία ένα μεγάλο ποσοστό φοιτητών είπαν πως θα δεχόντουσαν να παντρευτούν κάποιον που δεν αγαπούσαν.  Είναι φανερό πως σε κοινωνίες όπου ο γονικός η θρησκευτικός έλεγχος, πάνω στο γάμο είναι ο κανόνας και η φτώχεια είναι εξαπλωμένη, η απόφαση το ποιον θα παντρευτούμε σε μερικές περιπτώσεις μπορεί να είναι περισσότερο πρακτική παρά ζήτημα πάθους. Ψυχολόγοι που έχουν μελετήσει την έννοια της αγάπης σε διαφορετικούς πολιτισμούς έχουν βρει πως το πως οι άντρες και γυναίκες ορίζουν τον έρωτα, δεν διαφέρει σημαντικά ανάμεσα στούς πολιτισμούς- είτε πρόκειται για την Κίνα την Ινδονησία την μικρονησία το Παλάο, την Τουρκία, την Ρωσία ή την Ιαπωνία ή τις Ηνωμένες Πολιτείες. Έτσι βλέπουμε πως οι άντρες και γυναίκες ορίζουν την αγάπη με παρόμοιους τρόπους. Ομως βιώνουν πράγματι όμοιες εμπειρίες όταν ερωτεύονται ή παύουν να είναι ερωτευμένοι; Παρ όλη την ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση πως οι γυναίκες ερωτεύονται πιο εύκολα, και μάλιστα όπως συνήθως θεωρείται που συμβαίνει με τις έφηβες κοπέλες, ερωτεύονται αγόρια που ποτέ δεν έχουν συναντήσει, και γενικότερα πως οι γυναίκες είναι περισσότερο ρομαντικές  η έρευνα δείχνει πως οι άντρες στην πραγματικότητα είναι περισσότερο πιθανόν παρά γυναίκες να ερωτευτούν "με την πρώτη ματιά" Κάτι που ίσως είναι το αποτέλεσμα μιας εξελικτικής προσαρμογής. Οι άντρες γενικά επηρεάζονται πιο γρήγορα από την σωματική εμφάνιση όταν επιλέγουν σύντροφο από ότι οι γυναίκες που τείνουν να βασίζονται σε μια πιο ευρεία κλίμακα σημάτων συμπεριλαμβανομένων της προσωπικότητας και (όσο και αν φαίνεται απίστευτο για τους άνδρες ) της μυρουδιάς! προκειμένου να ξεκινήσει η αρχική σπίθα της έλξης. Οι άντρες σε πολιτισμούς τόσο ετερόκλητους όσο είναι η Αργεντινή και η Ζιμπάμπουε αναζητούν  γυναίκες με μικρή μέση σε σχέση με τους γοφούς τους , που αποτελεί ένα έντιμο παρ όλ αυτά ασυνείδητο σήμα της γυναικείας γονιμότητας και υγείας.  Οι ποιότητες που οι γυναίκες αναζητούν, ιδιαίτερα σε μια μακροπρόθεσμη σχέση παίρνουν ένα μεγαλύτερο διάστημα χρόνου προκειμένου να αξιολογηθούν. Η αγάπη με την πρώτη, ο έρωτας με την πρώτη ματιά είναι τελικά απλά ένα ανδρικό φαινόμενο!

Επιπλέον πέρα από την πρώτη έξαψη του συναισθήματος οι άντρες επίσης εμφανίζονται να παραμένουν περισσότερο διάστημα ερωτευμένοι. Μία μελέτη που αξιολόγησε διακόσια τριάντα ένα ερωτευμένα ζευγάρια  φοιτητών από το χίλια εννιακόσια εβδομηνταδύο μέχρι το χίλια εννιακόσια εβδομηντατέσσερα, απέρριψε το στερεότυπο πως οι γυναίκες είναι αυτές που επιμένουν να μένουν σε μια σχέση και οι άντρες αυτοί που φεύγουν. Η μελέτη βρήκε πως οι γυναίκες ήταν περισσότερο πιθανό απ ότι οι άντρες να διαλύσουν μια ερωτική σχέση και ήταν επίσης περισσότερο πιθανό να προβλέψουν αυτή την διάλυση από πριν. Κατά συνέπεια μετά τη διάλυση της σχέσης οι γυναίκες ήταν περισσότερο πιθανό να δουν τη φθίνουσα πορεία της σχέσης ως μια σταδιακή διεργασία ενώ οι άντρες τη βλέπουν συνήθως να τελειώνει ξαφνικά κυριολεκτικά,  μένουν  εμβρόντητοι από το τέλος μιας σχέσης. Και όταν οι γυναίκες κοιτάνε πίσω στις προηγούμενες σχέσεις τους, τείνουν να βλέπουν περισσότερα προβλήματα, από τι κάνουν οι άντρες.
Τέλος υπάρχουν μερικές αποδείξεις που υποδεικνύουν πως το τέλος μιας σχέσης είναι περισσότερο τραυματικό για τους άνδρες παρά για τις γυναίκες, προφανώς εξαρτάται από τις συγκυρίες και της σχέσης και του χωρισμού, αλλά  ειδικά μετά το χωρισμό, οι άντρες τείνουν να αναφέρουν περισσότερο μοναξιά και κατάθλιψη. Οι συγγραφείς της πάνω μελέτης εξηγούν πως  ερμηνεύουν τα ευρήματά τους αναφορικά με τις διαφορές του φύλου στην κοινωνική και οικονομική ιεραρχία. Παρ όλο που η μελέτη του χωρισμού έγινε στα τέλη της δεκαετίας του εβδομήντα οι γυναίκες σήμερα είναι ακόμη περισσότερο πιθανό να εξαρτώνται από τους άντρες για την ευημερία τους και την κοινωνική τους κατάσταση παρά το αντίθετο. Από αυτή την άποψη είναι περισσότερο σημαντικό για μια γυναίκα να εξετάσει περισσότερο ενδελεχώς ποιον επιλέγει για σύντροφο αναφορικά με τις δυνητικές εναλλακτικές επιλογές, βάζοντας έτσι ένα φρένο στην άμεση ερωτική έξαψη και τον ερωτικό ενθουσιασμό. Οι άντρες μια και είναι  σε περισσότερο ισχυρή θέση με όρους εισοδήματος και κοινωνικής αίγλης τείνουν να ανησυχούν λιγότερο για την επίδραση  μια τέτοιας επιλογής.  Ετσι περισσότερο απ ότι οι γυναίκες μπορούν να επενδύσουν στην πόλυτέλεια να δεσμευτούν σε μια σχέση που προκύπτει από τον "έρωτα με την πρώτη ματιά" Και να παραμείνουν σε μια σχέση απλά για τον ρομαντισμό της σχέσης. Μπορεί επίσης να συνδέεται με αυτό που ο ψυχολόγος  Shelley Taylor Του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Λος Άντζελες αποκαλεί “tending instinct.” Οι γυναίκες είτε εξαιτίας βιολογικής προδιάθεσης η μεγαλύτερης πολιτισμικής αποδοχής έχουν την τάση να ανταποκρίνονται στο  στρές φροντίζοντας τον εαυτό τους ή στρεφόμενες σε άλλους για υποστήριξη.  Κατά συνέπεια έχουν καλύτερα υποστηρικτικά δίκτυα στη θέση τους όταν ένας χωρισμός λάβει χώρα, από ότι οι άντρες.      
            

CINDY M.MESTON PhD
And David M.Bus PhD

Blog Archive